1838 (Hicri 1254) tarihli BOA NFS.d 3536 numaralı defter, Kırşehir kazasının müslim erkek nüfusunu köy köy kaydeder. Köyümüz defterde "Karye-i Merdeşe" (قريه مردشه) başlığıyla, img-173'ten img-190'a uzanan yaklaşık 33 kitap sayfasında yer alır — o dönem için büyük bir köy.
Defter nasıl tutulmuş?
Her hane numaralıdır. Kişiler eşkâl (boy, sakal durumu), isim, "veled-i baba" (babasının adı) ve yaş ile yazılır. Kadın nüfus bu deftere kaydedilmez. 1 numaralı hane köyün imamıdır — kayıt geleneğinde defter imamla açılır.
Güvenilir okunan ilk 15 hane — 1838 (H.1254)
Aşağıdaki satırların tamamı 1838 tarihli NFS.d.3536 defterindendir.
Filigran temizliği sonrası netleşen sayfalardan (✓ makul emin, ~ belirsiz):
| Hane | Eşkâl | İsim | Baba | Yaş | Başka yıldaki karşılığı |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | uzun boylu — imam-ı karye | Ahmed | İbrahim | – | 1845 · h.1 Muhtar-ı Evvel Ahmed — aynı ad, farklı görev; bağ kurulmadı |
| 2 | uzun boylu, kızıl | Ali (Molla?) ~ | İbrahim Ağa | 27 | — |
| 3 | uzun boylu, nim-sakallı | Süleyman | Yusuf | 40 | — |
| 4 | köse | Kasım ~ | Ramazan | – | — |
| 5 | uzun boylu | Yakub | Süleyman | 19 | — |
| 6 | uzun boylu | Hüseyin ~ | Yusuf | 26 | — |
| 7 | uzun boylu, genç | İbrahim | Yusuf | 20 | — |
| 8 | – | Halil | Hüseyin | – | — |
| 9 | – | Selim ~ | Hüseyin | – | — |
| 10 | uzun boylu | Halil ~ | Ömer | – | 1840–41 · s153-k09, s153-k12 veled-i Ömer · 1845 · h.68 Ömer oğlu Hasan — olası Ömer kolu |
| 11 | uzun boylu, nim-sakallı | Mehmed | Süleyman | 50 | — |
| 12 | oğlu, genç | (?) ~ | Mehmed | 14 | — |
| 13 | – | Süleyman ~ | Mehmed | – | — |
| 14 | uzun boylu, nim-sakallı | Halil | Ahmed | 55 | — |
| 15 | oğlu, uzun boylu, nim-sakallı | İbrahim | Halil | 25 | — |
Dürüst bir sınır
Defterin tamamında ~300 kişi kayıtlı, ama arşivin ücretsiz önizleme görüntüleri (düşük çözünürlük, filigran, soluk mürekkep) hane hane tam döküm için yetmiyor. Kırmızı hane numaraları ve yaşlar çoğu sayfada okunamıyor. Tam liste, img-173–190 aralığının yüksek çözünürlüklü kopyası sağlandığında yayınlanacak.
Bir uyarı daha: adlarını bildiğimiz atalar (1860 sonrası doğumlular) bu defterde yoktur — 1838'de henüz doğmamışlardı. Defterdeki isimler onların dedeleridir.
❓ Aile büyüklerinden duyduğunuz eski hane ve sülale lakapları varsa yazın — defterdeki adlarla eşleştirmek okumayı hızlandırıyor.
Hangi bilgi hangi yıldan
Köy için elimizde üç ayrı defter var. Aynı ada rastlamak, aynı kişi demek değildir. üç defterin hâne numaraları da birbirini tutmaz — ayrı sayımlardır.
| Yıl | Kaynak | Bu yazıdaki payı |
|---|---|---|
| 1838 | BOA NFS.d.3536 |
Yukarıdaki çizelgenin tamamı |
| 1840–41 | BOA NFS.d.3537 |
“Başka yıldaki karşılığı” sütunundaki kayıtlar — kırpmalar |
| 1845 | BOA ML.VRD.TMT.d.798 |
Aynı sütundaki hane atıfları — 1845 çizelgesi |
Bir kaydın hangi yıldan geldiği, bu sitede her zaman hücrenin içinde yazılır.


Yayımlanmış yorumlar
Yorumlar yükleniyor…