Araştırmanın amacı
1845 Temettuat defteri köyün hane ve ekonomi fotoğrafını verdi. Şimdi bu fotoğrafı üç ayrı zincirle günümüze taşıyoruz:
- Hane ve nüfus: 1845 haneleri → 1905/06 esas kütüğü → Cumhuriyet nüfus sayımları.
- Arazi ve üretim: temettuat arazileri → 1847 sonrası tapu zabıtları → hasılat kayıtları → kadastro paftaları.
- Köyün dönüşümü: Ankara Vilayeti salnameleri → idarî değişiklik, okul, yol, üretim ve köy adı → nüfus ve göç serileri.
Bu sayfa bir sonuç listesi değil, kaynaklı araştırma iş planıdır. Bir kurumun elinde bir seri bulunması, Merdeşe satırının şimdiden bulunduğu anlamına gelmez. Defter, sayfa veya katalog künyesi görülmeden kişi, parsel, nüfus ve tarih kesinleştirilmez.
Doğrulanmış kaynak kapıları
| Dönem | Kaynak | Kurumun açıkladığı seri | Merdeşe için aranacak bilgi | Durum |
|---|---|---|---|---|
| 1847–1934 | TKGM / TARBİS | Zabıt Kayıt Defterleri | taşınmaz işlem zinciri, yer ve sınır tarifleri | katalog/başvuru hedefi |
| 1872–1909 | TKGM / TARBİS | Hasılat Kayıtları | arazi, hasılat ve yer adı izleri | katalog/başvuru hedefi |
| 1871–1907 | İSAM | Ankara Vilayeti Salnamesi | Kırşehir/Kaman idarî düzeni, okul, yol, üretim ve toplu nüfus | çevrimiçi tarama |
| yaklaşık 1905/06 | NVİ eski kütükleri | esas kütük, varsa atik kütük ve sicill-i vukuat | hane, doğum, anne-baba, evlilik ve ölüm bağları | kişisel üstsoy talebi |
| 1925–1967 | TKGM / TARBİS | köy-yayla sınır kayıtları ve mera tahsis kararları | köy sınırı, yayla, mera ve eski mevki adları | yüksek öncelikli hedef |
| 1927–2000 | TÜİK | geleneksel genel nüfus sayımları | köy toplamı, kadın ve erkek nüfus | resmî tablolar çıkarılacak |
| 2007–günümüz | TÜİK | ADNKS | yıllık nüfus değişimi | resmî seri indirilecek |
1846–1908: Osmanlı'nın son döneminde köy
- Ankara Vilayeti salnamelerinin 1288/1871–1325/1907 sayıları
Merdeşe,Merdese,Müreddese,Kaman,Kırşehir,Merdeşe Dağıveمردشهyazımlarıyla taranacak. - Köy adı çıkmasa bile Kaman/Kırşehir için idarî bağlılık, yol, okul, pazar, tarım ve nüfus tabloları yıl ve sayfa numarasıyla kaydedilecek.
- TKGM'ye Merdeşe/Bayramözü için 1847–1934 zabıt ve 1872–1909 hasılat kayıtlarının katalog künyeleri sorulacak.
- Kırşehir şer'iye sicilleri ile maarif kayıtlarında köy adı adayları aranacak; kişi bilgisi ancak belge görüntüsüyle doğrulanacak.
1905/06: 1845 ile modern aile kayıtları arasındaki köprü
1905/06 sayımına dayanan esas kütük, 1838–1845 kayıtlarını modern aile belgelerine bağlayabilecek en önemli köprüdür. Kaman İlçe Nüfus Müdürlüğü için örnek talep hazırlandı. İlk başvuru, cilt ve hane bilgisi bilinen üstsoy üzerinden esas kütük, atik kütük ve sicill-i vukuat dökümünü isteyecek.
Belgede vefat etmiş olduğu doğrulanan kişiler kaynak künyesiyle ortak ağaca bağlanabilir. Yaşayan kişiler yalnız belge sahibinin hesabına özel tutulur; ad, doğum, hane, ebeveyn ve evlilik bilgileri kamu yanıtına çıkarılmaz.
1838, 1840/41, 1845 ve 1905/06 arasında aynı adın görünmesi tek başına eşleşme sayılmaz. Baba adı, yaş, lakap, hane komşuluğu ve yer birlikte kontrol edilir.
1923–1967: Cumhuriyet, köy sınırı ve ad değişikliği
- TÜİK'in 1927, 1935, 1940, 1945, 1950, 1955, 1960 ve 1965 sayımlarında Merdeşe/Bayramözü satırı aranacak.
- 1954–1957 döneminde Kaman Ankara'ya bağlı olduğu için arama hem
Ankara/Kaman/MerdeşehemKırşehir/Kaman/Merdeşebaşlıklarıyla yapılacak. - Merdeşe → Bayramözü değişikliğinin kesin karar tarihi, karar numarası ve Resmî Gazete veya İller ve Belediyeler Dergisi sayısı bulunacak.
- TKGM'nin 1925–1967 köy/yayla sınır ve mera belgelerinden köy sınırı ve eski mevki adları çıkarılacak.
- İlk kadastro paftalarının tarihi, pafta/ada numarası ve dayanak zabıt künyesi sorulacak.
1965–2000: nüfus, eğitim, üretim ve göç
Köy nüfusu resmî sayım kitaplarından kadın ve erkek toplamıyla çıkarılacak. İnternetteki ikincil nüfus sitelerinde görülen rakamlar yalnız arama ipucudur; resmî sayfa bulunmadan “doğrulandı” yapılmayacaktır.
Köy okulu için Millî Eğitim kayıtları ve okul fotoğrafları; yol, su, elektrik ve gölet için il özel idaresi ile DSİ kayıtları; üretim için tarım sayımları ve kooperatif belgeleri taranacak. Göç, yaşayan kişilerin adresleri yayımlanmadan dönem, şehir ve neden başlıklarında toplulaştırılacaktır.
İlk çalışma sırası
- 1871, 1872, 1881/82, 1890/91, 1893/94, 1900 ve 1907 Ankara Vilayeti salnamelerinde Kırşehir/Kaman/Merdeşe sayfa envanteri.
- TKGM'ye zabıt, hasılat, köy-yayla sınırı, mera ve ilk kadastro paftaları için katalog-künye başvurusu.
- Bilinen üstsoy kaydıyla 1905/06 NVİ eski kütük talebi.
- 1927–2000 resmî sayım kitapları ve 2007 sonrası ADNKS nüfus çizelgesi.
- Merdeşe → Bayramözü ad değişikliğinin kesin karar ve yayın künyesi.
Yayın ve mahremiyet sınırı
- Vefat etmiş kişilerin kaynaklı tarihî kayıtları ortak hafızaya açılabilir.
- Yaşayanların nüfus, soy, tapu, adres ve aile bağlantıları yalnız ilgili hesapta görünür.
- Güncel malik bilgisi yayımlanmaz. Tarihî tapu veya hasılat kaydı bugünkü mülkiyet hakkı olarak sunulmaz.
- Kaynak sayfası görülmeyen bilgi araştırılıyor durumunda kalır.
Yayımlanmış yorumlar
Yorumlar yükleniyor…